|
HET MAGAZIJN VAN DE VERLICHTING
| 1765-1774 |
|
- Gotthold Ephraim Lessing
- Laurence Sterne
- Leonhard Euler
- Christoph Martin Wieland
- Carl Philipp Emanuel Bach
- Johann Gottfried Herder
- Ferdinando Galiani
- Anne-Robert Jacques Turgot |
|
1765-1769
1770-1774 |
| 1765 |
 |
 |
Betje Wolff, de dichtbundel Eenzame
Nachtgedachten.
* Cornelis
Loots, schrijver (†1834) |
|
 |
Thomas Percy, Reliques of
Ancient English Poetry (3 dln.) -een verzameling van (vaak zeer oude)
balladen en sonnetten, historische liederen en metrische romances.
Michel Jean Sedaine, de burgerlijke komedie Le
Philosophe sans le savoir - grondlegger
van het 'genre sérieux'.
Samuel Johnson, The Works of William Shakespeare. (Preface)
(Selected
criticism on Hamlet)
Thomas Chatterton vervaardigt zijn eerste 'Rowley Poems'. (Thomas Tyrwhitt,
ed., Poems
supposed to have been written at Bristol by Thomas Rowley and others, in the
Fifteenth Century (1777)).[1]
Christoph Martin Wieland, Komische Erzählungen.
Jean Baptiste Greuze, de schilderijen La Jeune Fille qui pleure son oiseau
mort, La Bonne Mere, Le Mauvais fils puni en La Malediction
paternelle.
Jean-Honoré Fragonard, de schilderijen Les
Baigneuses
en Corésus
et Callirhoé.
Carl Philipp Emanuel Bach, de twee hoboconcerten,
Wq. 164/65. [
] (RealAudio)
† Edward Young, Engelse dichter (*1683) |
|
 |
 |
|
|
 |
Lazzaro Spallanzani experimenteert met hermetisch afsluiten als middel om te
conserveren. .
Abraham Tucker, The Light of Nature pursued (4 dln.; 3
dln.in1777-postuum).[1]
William Blackstone, Commentaries
on the Laws of England (4 dln., -1769).
Friedrich Nicolai sticht het tijdschrift Allgemeine deutsche Bibliothek
(-1796). [1]
[2] |
|
 |
 |
|
|
 |
|
|
 |
 |
|
|
 |
Oliver Goldsmith en John Newbery publiceren het geïllustreerde
kinderboek T |
|
| 1766 |
 |
 |
Oprichting van de 'Maetschappye der Nederlandsche
Letterkunde te Leyden'. [1]
Rijklof Michael van Goens, Vrymoedige
bedenkingen over de vergelyking der oude dichteren met de hedendaegschen.
† Unico Wilhelm, graaf van Wassenaer
Obdam, componist (*1692) |
|
 |
Claude-Nicolas Ledoux (ver)bouwt het Hôtel d'Hallwyll in Parijs.
Oliver Goldsmith, de roman The Vicar of Wakefield.
Christoph MartinWieland, de roman Geschichte des Agathon.
Tobias Smollett, Travels
through France and Italy.
Gotthold Ephraim Lessing, de verhandeling Laokoon,
oder über die Grenzen der Malerei und Poesie.
Denis Diderot, Essai sur la Peinture.
George Stubbs, The
Anatomy
of the Horse.
E.M. Falconet bouwt het Monument voor Peter de Grote in Sint Petersburg
(-1779).
Het Theatre Royal in Bristol wordt geopend, het oudste Engelse theater dat nog
steeds gebruikt wordt.
† Johann Michael Fischer, Duitse kerkarchitect (*1692) |
|
 |
 |
|
|
 |
Henry Cavendish ontdekt dat waterstof dunner is dan lucht.
* John Dalton, stichter van de chemische atoomtheorie (†1844)
* Thomas Robert Malthus, Engelse dominee, econoom en filosoof (†1834)
† M.W. Lemonossov, Russische scheikundige
(*1711) |
|
 |
 |
Prins Willem V wordt tot stadhouder, kapitein- en admiraal-generaal verheven. [1] |
|
 |
|
|
 |
 |
|
|
 |
Louis de Bougainville (1729-1811) vaart naar de Pacific en
ontdekt Tahiti, de Solomon eilanden en Nieuw Guinea. |
|
| 1767 |
 |
 |
Het spectatoriale tijdschrift De Gryzaard wordt opgericht (-1769).
Onder andere Betje Wolff levert bijdragen.
Juliana Cornelia de Lannoy, het treurspel Leo de Groote, keizer van
Byzantium.
Cornelis van Hoogeveen, De dood van Calas.
* Jan Frederik
Helmers, schrijver (†1813)
* Anthonie Christiaan Wynandt
Staring, dichter (†1840) |
|
 |
John Wood the Younger ontwerpt de Royal
Crescent in Bath, Engeland (-1775). [1]
Jean François Thérèse Chalgrin bouwt het Hôtel de St-Florentin in
Parijs.
Gotthold Ephraim Lessing, het burgerlijk blijspel Minna von
Barnhelm, oder das Soldatenglück.
Laurence Sterne voltooit de roman The
Life and Opinions of Tristram Shandy, Gent (1759-).
* August Wilhelm von Schlegel, Duitse schrijver (†1845)
† Georg Philipp
Telemann, componist (*1681) |
|
 |
 |
|
|
 |
Jean Jacques Rousseau, Julie
ou La nouvelle Héloïse.
Joseph Priestley, The History and Present State of Electricity.
† Johann Joachim Winckelmann, Duitse archeoloog en
kunsthistoricus (*1717) |
|
 |
 |
|
|
 |
|
|
 |
 |
|
|
 |
|
|
| 1768 |
 |
 |
Jan Nomsz, het toneelstuk Zoroaster.
† Willem van
Haren, dichter (*1710). Pleegt zelfmoord door
gif in te nemen.
|
|
 |
Londen: oprichting van de Royal Academy
of Arts, met Joshua Reynolds
als voorzitter. [1]
Jean-Honoré Fragonard, het schilderij Portret
van Diderot.
Jacques-Denis Antoine bouwt het Hôtel des Monnaies in Parijs
(-1775).
Claude-Nicolas Ledoux (ver)bouwt het Château de Bénouville bij
Caen.
Laurence Sterne, A sentimental journey through France
and Italy.
Thomas Gray, Poems.
Oliver Goldsmith, de komedie The Good-natur'd Man.
* François René, vicomte de Chateaubriand, Franse schrijver (†1848)
† Antonio Canale (Canaletto), schilder (*1697)
† Laurence
Sterne, Engelse schrijver (*1713)
|
|
 |
 |
|
|
 |
James Boswell, Account of Corsica.
Horace Walpole, Historic
Doubts on the Life and Reign of King Richard the Third.
Voltaire, Les
droits des hommes et les usurpations des papes.
Leonhard Euler, Institutiones Calculi Integralis (drie delen, -1770).
* Jean Baptiste Fourier, Franse wis- en natuurkundige (†1830) |
|
 |
 |
|
|
 |
|
|
 |
 |
|
|
 |
James Cook zeilt als eerste rond de wereld en keert in juni 1771 terug. |
|
| 1769 |
 |
 |
Onno Zwier van Haren, het toneelstuk Agon, Sulthan van Bantam.
Onno Zwier van Haren, Aan het Vaderland -de eerste twintig
zangen van het gedicht dat later als De Geusen wordt uitgegeven.
François Hemsterhuis, Lettre sur la sculpture.
Betje Wolff, Walcheren, in vier gezangen.
Anna van der Horst, het bijbelse heldendicht Debora. 
Aagje Deken, Bedenking
bij myn' eigen verjaardag.
* Samuel Wiselius, toneelschrijver (†1845) |
|
 |
Jacques Gondoin (1737-1818) bouwt de École de chirurgie in Parijs.
Tobias Smollett, The history and adventures of an Atom.
Christoph Martin Wieland, het gedicht Musarion,
oder die Philosophie der Grazien. (3 dln.; laatste druk 1794-1802)
Denis Diderot, Entretien
entre d'Alembert et Diderot, Le
rêve de d'Alembert en Suite
de l'entretien.
Jean-Honoré Fragonard, het schilderij Inspiration.
Brussel: oprichting van de Kunstacademie.
* Ernst Moritz Arndt, Duitse dichter (†1860)
† Christian
Fürchtegott Gellert, Duitse
dichter (*1715)
|
|
 |
 |
J. des Roches, Nieuw Nederduytsch en Fransch
Woordenboek - Nouveau Dictionnaire Francois-Flamand. |
|
 |
James Watt vraagt patent aan voor zijn uitvinding van de
'separate condenser' bij de stoommachine.
Anne-Robert Jacques Turgot, Réflexions sur la formation et la distribution
des richesses. (-1770) (geschreven 1766). [deel
1] [deel
2] [andere
tekst] [andere
tekst] [Engelse
vertaling]
N.J. Cugnot vindt het eerste vervoermiddel dat op stoom werkt uit.
* G.L.Cuvier, Franse bioloog en geoloog (†1832)
* Alexander von Humboldt, Duitse natuurkundige en bioloog (†1859) |
|
 |
 |
|
|
 |
|
|
 |
 |
|
|
 |
|
|
|